Julian Assange nihayet serbest bırakılıyor

Wikileaks, kurucusu Julian Assange'ın ABD yetkilileriyle yaptığı, hakkındaki bir suçlamayı kabul ederek serbest kalmasına olanak tanıyan anlaşmanın ardından İngiltere'den ayrıldığını açıkladı.

52 yaşındaki Assange'ın tek bir suçlamayı kabul edeceği anlaşmanın 26 Haziran’da ABD'ye bağlı Kuzey Mariana Adaları'ndaki bir mahkemede sonuçlanması bekleniyor. Assange mahkeme salonuna çıkıp gizli ABD ulusal savunma belgelerini elde etmek için komplo kurmak ve ifşa etmek suçlarını itiraf edecek.

Wikileaks, kurucusunun dün akşam Londra'nın Stansted Havaalanı’nda uçağa binerken çekilmiş bir videosunu paylaştı, Avustralya başbakanı Anthony Albanese de Assange’ın İngiltere'den ayrıldığını doğruladı. Assange'ın Kuzey Mariana Adaları'ndaki Saipan adasında hüküm giyeceği duruşmaya gittiği bildirildi. Albanese'ye göre Assange'a Avustralya'nın Birleşik Krallık Yüksek Komiseri Stephen Smith eşlik ediyor.

62 ay hapis cezasına çarptırılması beklenen Assange'ın, anlaşma gereği, İngiltere'de hapishanede kaldığı sürenin karşılığında ABD'de cezaevine girmesi beklenmiyor. ABD Adalet Bakanlığı'nın mektubuna göre, Assange duruşmanın ardından ülkesi Avustralya'ya dönecek.

Albanese, bugün yaptığı açıklamada, "İnsanların Julian Assange ve faaliyetleri hakkındaki görüşleri ne olursa olsun, hapsedilmeye devam edilmesinden kazanılacak bir şey yok ve onun Avustralya'ya getirilmesini bekliyoruz" dedi. ABD’li üst düzey bir Adalet Bakanlığı yetkilisi, Kuzey Mariana Adaları bölge mahkemesindeki federal yargıca yazdığı mektupta, "sanığın vatandaşı olduğu ülkeye yakınlığı" nedeniyle Saipan'a gönderildiğini söyledi. Yetkili, ceza duruşmasının tamamlanmasının ardından Assange'ın Avustralya'ya gitmesinin beklendiğini de sözlerine ekledi.

WikiLeaks, Assange'ın 1,901 günlük esaretin ardından dün sabah Belmarsh cezaevinden ayrıldığını duyurdu. Assange'ın bu süreyi "2x3 metrelik bir hücrede, günde 23 saat tecrit altında" geçirdiğini hatırlattı.

İtiraf anlaşması, ABD Başkanı Joe Biden'ın Avustralya'dan gelen, ABD'nin Assange'ı yargılama girişiminden vazgeçmesi talebini değerlendirdiğini söylemesinden aylar sonra geldi. WikiLeaks 2010’da Washington'un Afganistan ve Irak'taki savaşlarına ilişkin yüz binlerce gizli askeri belgeyi (ABD askeri tarihinde türünün en büyük güvenlik ihlali) ve çok sayıda diplomatik yazışmayı yayımladı. Assange, eski bir ABD askeri istihbarat analisti olan ve aynı zamanda Casusluk Yasası kapsamında yargılanan Chelsea Manning'in sızdırdığı belgelerin yayımlanması nedeniyle eski başkan Donald Trump yönetimi sırasında suçlandı. Pek çok basın özgürlüğü savunucusu Assange'ın suçlanmasının ifade özgürlüğüne yönelik bir tehdit oluşturduğunu savunuyor.

[mailerlite_form form_id=11]

Julian Assange'ın eşi Stella Assange sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, "yıllardır bunun gerçekleşmesi için seferber olan" destekçilerine teşekkür etti. Assange bir başka paylaşımında "Julian Assange'ın VJ199 sefer sayılı uçağı Bangkok'a indi ve kısa süre sonra tekrar havalanarak ABD hava sahasına uçacak ve burada ABD'li bir yargıcın huzuruna çıkacak. Lütfen #AssangeJet'i takip edin, bir şeyler ters giderse diye tüm gözlerin onun uçuşunda olmasını istiyoruz" çağrısı yaptı.

Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF) ise sosyal medya hesabından şu paylaşımı yaptı: "ABD ordusunun ihlallerini duyurduğu için 175 yıl hapisle yüz yüze kalacağı ABD’ye iade edilmeyi bekleyen Wikileaks yayıncısı JulianAssange artık özgür! Bu gazetecilik ve basın özgürlüğü adına bir zafer."

Ne olmuştu?

ABD'li savcılar, Afganistan ve Irak'taki savaşlarla ilgili gizli ABD askeri kayıtlarının ve diplomatik mesajların yayımlanması nedeniyle, Wikileaks'in kurucusunu çoğu Casusluk Yasası kapsamındaki 18 ayrı suçtan yargılamak istiyorlardı.

Assange'ın 2006’da kurduğu Wikileaks, ABD hükümetinin daha sonra "ABD tarihindeki en büyük gizli bilgi ifşalarından biri" olarak tanımlayacağı, 10 milyondan fazla belge yayımladı. 2010’da, bir ABD askeri helikopterinden çekilmiş, aralarında iki Reuters muhabirinin de bulunduğu ondan fazla Iraklı sivilin Bağdat'ta öldürüldüğü anın videosunu paylaştı.

Assange'ın en tanınmış işbirlikçilerinden ABD ordusu istihbarat analisti Chelsea Manning, dönemin başkanı Barack Obama'nın 2017'de cezasını hafifletmesinden önce 35 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı. Assange ayrıca İsveç'te ayrı tecavüz ve cinsel saldırı suçlamalarıyla karşı karşıya kaldı ancak bu suçlamaları reddetti. İsveç'e giderse ABD'ye iade edileceğini iddia ederek bunun yerine Ekvador Büyükelçiliği'nden siyasi sığınma talep etti. Ekvador'un Londra Büyükelçiliği'nde yedi yıl geçirdi.

İsveçli yetkililer 2019'da, ilk şikayetten itibaren çok fazla zaman geçtiğini söylediler ve davayı düşürdüler. Ancak İngiltere'de gözaltına alındı. İsveç'e iade edilmek üzere mahkemeye teslim olmadığı için yargılandı. Uzun süredir devam eden hukuki mücadeleler boyunca Assange nadiren kamuoyunun önünde görüldü. 2021'de hapishanede geçirdiği felç de dahil olmak üzere yıllardır sağlık sorunları yaşıyor.

Kaynaklar: The Guardian, BBC Türkçe